Νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης: Οι αλλαγές στη λειτουργία των δημοτικών συμβουλίων

Νέους κανόνες για τη λειτουργία των δημοτικών συμβουλίων θέτει ο Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ο οποίος εφαρμόζεται πλέον και στην τρέχουσα δημοτική περίοδο 2024-2028. Το Υπουργείο Εσωτερικών, με εγκύκλιο που εκδόθηκε στις 14 Σεπτεμβρίου 2026, παρέχει αναλυτικές οδηγίες προς τους δήμους για τις αρμοδιότητες, τις συνεδριάσεις και τη διαδικασία λήψης αποφάσεων.

Ενισχύεται ο ρόλος του δημοτικού συμβουλίου

Το δημοτικό συμβούλιο διατηρεί την αποφασιστική αρμοδιότητα για όλα τα ζητήματα που αφορούν τον δήμο και δεν έχουν ανατεθεί ρητά στον δήμαρχο, στη δημοτική επιτροπή ή σε άλλο όργανο. Με ειδική αιτιολογία και την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του, μπορεί να αποφασίσει ότι θα ασκήσει αρμοδιότητες της δημοτικής επιτροπής.

Παράλληλα, η δημοτική επιτροπή μπορεί να παραπέμπει στο συμβούλιο, με ειδική απόφαση, θέματα της αρμοδιότητάς της όταν κρίνει ότι έχουν ιδιαίτερη σοβαρότητα. Το δημοτικό συμβούλιο καθίσταται επίσης αρμόδιο να αποφασίσει για θέμα που δεν κατέστη δυνατό να εγκριθεί σε δύο συνεχείς συνεδριάσεις της δημοτικής επιτροπής. Το ίδιο ισχύει όταν η επιτροπή δεν συνεδριάσει λόγω έλλειψης απαρτίας, ύστερα από δύο συνεχείς προσκλήσεις.

Δια ζώσης, με τηλεδιάσκεψη ή με μικτό τρόπο

Οι συνεδριάσεις μπορούν να πραγματοποιούνται δια ζώσης, με τηλεδιάσκεψη ή με μικτό τρόπο. Η επιλογή ανήκει στον πρόεδρο του δημοτικού συμβουλίου, ενώ δεν είναι πλέον υποχρεωτική η διεξαγωγή τουλάχιστον μίας συνεδρίασης κάθε μήνα με φυσική παρουσία.

Ειδική πρόβλεψη υπάρχει για μέλος του συμβουλίου που εγκυμονεί ή έχει γεννήσει. Εφόσον το ζητήσει, η συνεδρίαση πραγματοποιείται υποχρεωτικά με τηλεδιάσκεψη ή με μικτό τρόπο. Η ρύθμιση εφαρμόζεται από τέσσερις μήνες πριν από την εκτιμώμενη ημερομηνία τοκετού έως και εννέα μήνες μετά τη γέννηση.

Αυστηρότεροι κανόνες για τις προσκλήσεις

Το δημοτικό συμβούλιο συνεδριάζει τουλάχιστον μία φορά τον μήνα. Η πρόσκληση πρέπει να αναρτάται αυθημερόν στην ιστοσελίδα του δήμου και να αποστέλλεται στα μέλη τουλάχιστον τρεις πλήρεις ημέρες πριν από τη συνεδρίαση, μαζί με τις εισηγήσεις των υπηρεσιών για όλα τα θέματα της ημερήσιας διάταξης.

Ο νέος Κώδικας προβλέπει ακόμη τη σύσταση γνωμοδοτικών επιτροπών για ζητήματα κοινωνικής συνοχής, συμπερίληψης, ισότητας, δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία και καταπολέμησης των διακρίσεων, καθώς και επιτροπής για την υποστήριξη της εύρυθμης λειτουργίας των σχολικών μονάδων. Οι δήμοι καλούνται να προχωρήσουν στην επικαιροποίηση των κανονισμών λειτουργίας των δημοτικών συμβουλίων, ώστε να ανταποκρίνονται στο νέο θεσμικό πλαίσιο.