25 Οκτωβρίου: Η πρόληψη και η έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του μαστού σώζουν ζωές

Η 25η Οκτωβρίου, Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου του Μαστού, αποτελεί υπενθύμιση της σημασίας που έχουν η ενημέρωση και η φροντίδα της υγείας. Μέσα στον Οκτώβριο, μήνα αφιερωμένο στην ευαισθητοποίηση για τη νόσο, το μήνυμα αφορά κάθε γυναίκα: να γνωρίζει τους παράγοντες κινδύνου, να συζητά με τον γιατρό της και να προγραμματίζει τον κατάλληλο έλεγχο.

Ο καρκίνος του μαστού δεν αφορά μόνο γυναίκες με οικογενειακό ιστορικό. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, οι περισσότερες γυναίκες που διαγιγνώσκονται δεν έχουν γνωστό οικογενειακό ιστορικό της νόσου. Η ηλικία αυξάνει τον κίνδυνο, όμως η νόσος μπορεί να εμφανιστεί και σε νεότερες ηλικίες. Επομένως, η απουσία περιστατικών στην οικογένεια δεν αποτελεί λόγο παράλειψης του ελέγχου.

Πρόληψη και έγκαιρη διάγνωση: δύο συμπληρωματικοί στόχοι

Η μείωση του κινδύνου και ο εντοπισμός της νόσου σε πρώιμο στάδιο είναι δύο διαφορετικές πλευρές της προστασίας της υγείας. Η τακτική σωματική δραστηριότητα συνδέεται με χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού. Η διατήρηση υγιούς σωματικού βάρους, ιδιαίτερα μετά την εμμηνόπαυση, και ο περιορισμός ή η αποφυγή του αλκοόλ συμβάλλουν επίσης στη μείωση του κινδύνου. Ακόμη και μικρές ποσότητες αλκοόλ μπορούν να τον αυξήσουν. Οι υγιεινές συνήθειες, ωστόσο, δεν εξασφαλίζουν ότι μια γυναίκα δεν θα νοσήσει.

Ο προσυμπτωματικός έλεγχος αναζητά τη νόσο πριν εμφανιστούν συμπτώματα. Η μαστογραφία μπορεί να εντοπίσει αλλοιώσεις σε αυτό το στάδιο και, όταν ακολουθείται από την έγκαιρη αντιμετώπιση που χρειάζεται, συμβάλλει στη μείωση των θανάτων από καρκίνο του μαστού. Το κατάλληλο πρόγραμμα εξετάσεων χρειάζεται να συζητείται με τον γιατρό, λαμβάνοντας υπόψη την ηλικία και τον ατομικό κίνδυνο. Για γυναίκες υψηλού κινδύνου μπορεί να απαιτείται διαφορετικό πρόγραμμα παρακολούθησης και πρόσθετες εξετάσεις.

Ποιες αλλαγές χρειάζονται προσοχή

Ένα νέο ογκίδιο στον μαστό ή στη μασχάλη, αλλαγές στο σχήμα ή στο μέγεθος του μαστού, εισολκή της θηλής, αλλοιώσεις στο δέρμα ή ασυνήθιστη έκκριση από τη θηλή χρειάζονται ιατρική αξιολόγηση. Τα ευρήματα αυτά δεν σημαίνουν απαραίτητα καρκίνο, αλλά δεν πρέπει να αγνοούνται, ακόμη κι όταν δεν προκαλούν πόνο. Όταν εμφανίζεται μια αλλαγή, η επικοινωνία με γιατρό δεν πρέπει να αναβάλλεται μέχρι το επόμενο προγραμματισμένο προληπτικό ραντεβού.

Δωρεάν εξετάσεις μέσω του «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ»

Στην Ελλάδα, το πρόγραμμα «Φώφη Γεννηματά», στο πλαίσιο του «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ», προσφέρει δωρεάν ψηφιακή μαστογραφία σε δικαιούχους ηλικίας 45 έως 74 ετών, με ΑΜΚΑ, ασφαλισμένες και ανασφάλιστες. Προβλέπονται επίσης υπερηχογράφημα και επίσκεψη σε γιατρό όταν υπάρχουν ευρήματα που χρειάζονται περαιτέρω διερεύνηση. Πληροφορίες για τις προϋποθέσεις συμμετοχής και τα συνεργαζόμενα κέντρα διατίθενται στο mastografia.gov.gr. Η άυλη συνταγογράφηση δεν είναι απαραίτητη για την αξιοποίηση του προγράμματος: οι δικαιούχοι μπορούν να απευθύνονται στα συνεργαζόμενα κέντρα με τον ΑΜΚΑ τους.

Η 25η Οκτωβρίου είναι μια αφορμή για ένα πρακτικό βήμα: μια συζήτηση με τον γιατρό, ένα ραντεβού που εκκρεμεί, η ολοκλήρωση μιας εξέτασης που αναβλήθηκε. Παράλληλα, είναι ημέρα υποστήριξης προς τις γυναίκες που ζουν με τη νόσο και τις οικογένειές τους - με σεβασμό, χωρίς ενοχές και με έμφαση στην πρόσβαση στη φροντίδα που χρειάζονται.