Το Νέο Πειθαρχικό Δίκαιο στο Δημόσιο: Τι Αλλάζει από Σήμερα;
Από την 1η Ιανουαρίου 2026, ένα νέο, αυστηρότερο πειθαρχικό πλαίσιο τίθεται σε ισχύ για τους δημόσιους υπαλλήλους στην Ελλάδα. Ο νόμος 5225/25 φέρνει ριζικές αλλαγές στον τρόπο αξιολόγησης της υπηρεσιακής ευθύνης, διευρύνοντας τον κατάλογο των πειθαρχικών παραπτωμάτων και αυστηροποιώντας τις προβλεπόμενες κυρώσεις. Στόχος είναι η ενίσχυση της λογοδοσίας και της αποτελεσματικότητας στο δημόσιο τομέα.
Βασικές Αλλαγές και Νέα Παραπτώματα
Η νέα νομοθεσία δεν επαναπροσδιορίζει μόνο τα υφιστάμενα παραπτώματα, αλλά προσθέτει και νέες περιπτώσεις στον κατάλογο των πειθαρχικά ελεγχόμενων πράξεων. Ας δούμε τα σημαντικότερα:
- Παράλειψη Δήλωσης Κωλύματος Συμφέροντος: Η μη δήλωση πιθανής σύγκρουσης συμφερόντων αποτελεί πλέον σαφές πειθαρχικό αδίκημα.
- Βία και Παρενόχληση στην Εργασία: Κάθε μορφή βίας ή παρενόχλησης στον εργασιακό χώρο θεωρείται πειθαρχικό παράπτωμα, σηματοδοτώντας τη δέσμευση για ένα ασφαλές περιβάλλον εργασίας.
- Καθυστέρηση στην Έκδοση Διαπιστωτικής Πράξης Έκπτωσης: Η παράλειψη ή η αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην έκδοση πράξης που επιφέρει την έκπτωση υπαλλήλου από την υπηρεσία, επισύρει πειθαρχικές συνέπειες.
- Ασυμβίβαστες Δραστηριότητες: Η συμμετοχή σε εταιρείες ή η άσκηση έργων που έρχονται σε σύγκρουση με την ιδιότητα του δημόσιου υπαλλήλου, εντάσσεται στα πειθαρχικά παραπτώματα.
Η Άρνηση Αξιολόγησης: Νέο Διακριτό Παράπτωμα
Μία από τις πιο σημαντικές προσθήκες στο νέο πειθαρχικό δίκαιο είναι η θέσπιση της άρνησης συμμετοχής στην αξιολόγηση ως διακριτό πειθαρχικό παράπτωμα. Είτε ως αξιολογητής, είτε ως αξιολογούμενος, ο υπάλληλος που αρνείται να λάβει μέρος στη διαδικασία αξιολόγησης αντιμετωπίζει πλέον σοβαρές κυρώσεις.
Ποινές για Άρνηση Αξιολόγησης
Σε περίπτωση άρνησης συμμετοχής στην αξιολογική διαδικασία:
- Ο υπάλληλος τιμωρείται με πρόστιμο ίσο με τις αποδοχές δύο μηνών.
- Η επανειλημμένη άρνηση (για δεύτερη φορά) προβλέπει ακόμη πιο αυστηρές κυρώσεις, οι οποίες μπορούν να οδηγήσουν μέχρι και στην απόλυση.
Γιατί Αυστηροποιείται το Πειθαρχικό Πλαίσιο;
Η αναμόρφωση του πειθαρχικού δικαίου στοχεύει στην καταπολέμηση της αναποτελεσματικότητας, τη διαφάνεια και την ενίσχυση της αξιοκρατίας στο Δημόσιο. Με τη διεύρυνση των παραπτωμάτων και την αυστηροποίηση των ποινών, επιδιώκεται η δημιουργία ενός πλαισίου που θα προωθεί τη δέσμευση των υπαλλήλων προς το δημόσιο συμφέρον και την ορθή άσκηση των καθηκόντων τους. Το μέτρο αυτό θεωρείται κρίσιμο για την αναβάθμιση των παρεχόμενων υπηρεσιών προς τους πολίτες και την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης στον κρατικό μηχανισμό.
